مطالب

انواع مختلف ورق ‌های فلزی

انواع مختلف ورق ‌های فلزی

ورق ‌های فلزی، صفحات ساخته شده از جنس فلز هستند که به دو صورت رول (مانند توپ پارچه) و شید (صفحه) به بازار عرضه می شوند. فرم رول شدهٔ این محصولات از بابت برش ورق در ابعاد دلخواه و فرم صفحه ای آن به دلیل ابعاد استاندارد، مورد استفاده قرار می گیرند. این ورق ها می توانند به عنوان متریال اولیه (مادهٔ خام اولیه) برای تولید محصولات فلزی به کار برده شوند. کاربردهای این ورق ها را در مقاله ای به صورت جداگانه بررسی کرده ایم. در این جا قصد داریم تا انواع مختلف این ورق ها را شرح دهیم.

تولید ورق های فلزی

در این مقاله قصد نداریم تا روند تولید این ورق ها را شرح دهیم. اما به دلیل نیاز به آشنایی شما با روند تولید این ورق ها، شرح مختصری از آن را در این قسمت اشاره خواهیم کرد.

ورق ها، از هر جنس فلزی که باشند، تحت عملیاتی به نام عملیات نورد تولید خواهند شد. این که نورد چیست و چه اتفاقی در آن رخ می دهد، در مقاله ای با عنوان فرایند تولید ورق های فلزی در همین وب سایت می توانید مطالعه کنید. نورد به دو صورت گرم و سرد انجام می گیرد و بر اساس آن، مشخصات ظاهری ورق به دست آمده، متفاوت خواهد بود.

مطالب مفید : ورق گالوانیزه

ورق ‌های فلزی از نوع ورق سیاه

یکی از انواع ورق ‌های فلزی  که اتفاقا کاربرد خیلی وسیعی به نسبت سایر ورق های فلزی دارد، ورق های سیاه هستند. این ورق ها بیسیک ترین فرم ورق های فلزی (فولاد) هستند. این ورق ها به علت رنگ سیاهی که دارند، به این نام شناخته می شوند. روند تولید ورق های سیاه به صورت نورد گرم است. همین گرمای زیادی که به فولاد در کوره ها داده می شود، سبب تغییر رنگ آن خواهد شد. ورق های سیاه، سطحی روکش شده و محافظ ندارند و اغلب برای کاربرد، باید به صورت گالوانیزه یا رنگ شده استفاده شوند. اما صنایع زیادی مانند صنایع خودرو سازی، صنایع کشتی سازی، برای ساخت و تولید لوله های درزدار یا تولید انواع پروفیل ها و مصالح این چنینی، از خریداران این دسته از ورق ها می باشند.

ورق های فلزی از نوع ورق روغنی

دسته ای دیگر از ورق های فلزی که به نام روغنی شناخته می شوند، ورق های با ظاهر جلا خورده و براق هستند. این ورق ها دقیقا نقطه مقابل ورق های سیاه قرار می گیرند. به این صورت که روند تولید ورق های روغنی با فرایند نورد سرد انجام می گیرد. چون گرما و حرارتی در این روش به فلز فولاد ارائه نمی شود، رنگ آن نقره ای و ظاهر نهایی آن به صورت براق خواهد بود. ورق های روغنی پس از این که ساخته شدند، برای رفع چربی های سطح و نیز خنک سازی، به مراحل عملیات شست و شوی الکترولیتی و اسید شویی برده شده و حتی امکان دارد فرایندهای آنیل بر روی آن انجام گیرد. تا خواص مکانیکی ورق به حد مورد انتظار برسد. ورق های روغنی به دلیل ظاهر زیبایی که دارند، برای کاربردهای روکار مانند لوازم خانگی مثل یخچال و فریزر و اجاق گاز و … استفاده می شوند. هم چنین از آن برای ساخت ورق های گالوانیزه و لوله ها استفاده خواهد شد.

ورق های فلزی از نوع ورق اسید شویی

اسید شویی یک فاز مجزا است که بر روی ورق های فولادی تولید شده اجرا می شود. هدف از اجرای این فاز، آن است که پوسته های ریزی که بر روی سطح فلز ایجاد شده، از بین برود. این پوسته ها در اثر فرایندهای نورد- به خصوص نورد گرم- بر روی سطح ورق تولید می شوند. برای از بین بردن این پوسته ها با عملیات اسید شویی، ورق ها را از مخزن یا حمام اسید کلریدریک عبور می دهند. ورق های اسید شویی شده در اصل به عنوان یک مبنا و بیس برای ساخت و تولید ورق های روغنی خواهند بود. هم چنین از این ورق ها برای تولید لوله هایی جهت انتقال نفت و گاز استفاده می شود. سایر کاربردهای ورق های اسید شویی شده، در ساخت رینگ و شاسی خودروها و نیز استفاده در صنایع کشتی سازی می باشد.

ورق های فلزی از نوع ورق گالوانیزه شده

ورق های فولادی یک نقص بزرگ دارند. و آن اکسید شدن و زنگ زدگی ورق های فولادی در مجاورت با رطوبت است. البته امکان تولید ورق های فولادی ضد زنگ وجود دارد اما از نظر اقتصادی، تولید آن مقرون به صرفه نخواهد بود. لذا به دنبال راهکاری هستیم تا علاوه بر اقتصادی بودن طرح، بتواند مقاومت ورق های فولادی را در شرایط رطوبت و … افزایش دهد. این روش به نام فرایند گالوانیزاسیون شناخته می شود. در این روش، ورق فولادی ساخته شده را در حمامی از فلز روی، غوطه ور می سازند. این امر باعث می شود تا یک لایه از فلز روی بر سطح ورق فولادی بنشیند. چون روی در برابر رطوبت، زنگ زدگی و خوردگی، مقاوم است؛ بنابراین ورق های گالوانیزه در محیط های اسیدی و مرطوب از مقاومت خوبی بر خوردار خواهند بود. البته توجه داشته باشید که سطح روی ورق ضد زنگ است. یعنی اگر ورق گالوانیزه شده، دچار خراش شود و یا به هر نوع دیگری، سطح آن از بین برود، دچار آسیب خواهد شد. ورق های گالوانیزه برای مصارف تولید لوله و مخزن برای انتقال و نگهداری آب، ساخت کابینت، تولید سقف برای سوله ها و انبارها و … به کار برده می شوند.

ورق های فلزی از نوع ورق رنگی

ورق های رنگی، ورق های گالوانیزه شده ای هستند که روی آن را یک سطح رنگی الکترواستاتیک پوشانده است. برای تولید این ورق ها، باید ابتدا کلیهٔ مراحل تا تولید ورق گالوانیزه طی شود، سپس ورق برای رنگ گیری آماده می شود. برای آماده سازی باید تمام چربی ها و ناخالصی های روی سطح ورق زدوده شود. سپس سطح ورق کاملا یک دست و یکنواخت شده و ورق را شست و شو خواهند داد. بعد از خشک شدن، ورق آمادهٔ رنگ پذیری خواهد بود. رنگ آمیزی این ورق ها به صورت پاشیده شدن پودر رنگ پایه پلیمری بر سطح ورق و سپس پخت آن در کوره خواهد بود. پس از خنک شدن، ورق را مجدد تحت این فرایند رنگ قرار می دهند. رنگ ها به وسایل و ابزارها و نیز محیطی که در آن قرار می گیرند، روح و جلوه می بخشد. بنابراین کاربرد این ورق ها در مصارف تزیینی مانند آلاچیق و اجرای نمای شیروانی برای ساختمان، تولید لوازم خانگی، سقف سوله و انبارها و … می باشد.

ورق های فلزی از نوع ورق آجدار

همان طور که از نام این ورق ها پیدا است، بر روی سطح آن، آج ها و زائده های کوچکی طراحی شده که به صورت برجسته، قرار دارند. این آج ها به دلیل ایجاد اصطکاک بیش تر با اجسام ایجاد می شوند. چرا که بدون آج، سطح ورق بسیار لیز است و اجسام نمی تواند بر روی آن قرار بگیرد. ورق های آجدار یا به عبارت دیگر عملیات ایجاد آج بر روی ورق را می توان هم بر روی ورق های روغنی و هم ورق های سیاه ایجاد نمود. این ورق ها از نظر شکل و تراکم آج ها دارای تنوع هستند. کاربرد ورق های فلزی آجدار برای ساخت اتاقک آسانسور، کف پل عابر پیاده، ساخت اتاقک برای ماشین های باربری، استفاده در سطوح دستگاه ها و ماشین آلات صنعتی، کف پله های اضطراری و … می باشد.

ورق های فلزی از نوع ورق پانچ

ورق پانچ نیز مشابه ورق های آجدار، از ورق های فلزی معمولی به وجود می آیند که بر روی سطح آن عملیات پانچ کاری اجرا شده باشد. پانچ می تواند به صورت دستی و یا با دستگاه های اتوماتیک CNC بر روی سطح ورق انجام شود. این ورق ها نیز برحسب حفره یا چشمه ای که در اثر پانچ بر روی آن ایجاد می شود و نیز تراکم حفره ها، در انواع مختلفی تولید خواهند شد. ورق های پانچ استحکام زیادی دارند و قابلیت کنترل ارتعاش توسط این ورق ها سبب شده است تا کاربردهای متنوعی از آن در صنایع غذایی، تولید و ساخت انواع سقف های کاذب، ساخت ماشین آلات، ساخت تجهیزاتی مانند نیمکت و … دیده شود.

ورق های فلزی از نوع قلع اندود

در قسمت های قبلی، گفتیم که ورق های گالوانیزه، با پوشش یا روکشی از فلز قلع ساخته خواهند شد. در این جا نوعی از ورق های فلزی را معرفی می کنیم که روکشی از فلز قلع بر روی سطح آن ها قرار گرفته است. قلع نیز در برابر خوردگی و اکسید شدن مقاوم است و از این رو، از ورق های قلع اندود به منظور افزایش مقاومت این ورق ها در برابر اکسید شدن، استفاده می شود. ساخت انواع بسته بندی های مواد غذایی مانند قوطی ها و کنسروها، تولید انواع ظروف آشپزخانه ای مانند ماهیتابه و قابلمه، ساخت بردهای الکترونیکی و قطعات خودروها از این روش امکان پذیر می باشد.

ورق های فلزی از نوع شادولاین

شادولاین، ورق هایی رنگی هستند که به صورت های مختلف به آن ها فرم مواج داده می شود. سطح رنگی و مواج این ورق ها سبب جلوهٔ بی نظیر آن در استفاده در بنا و نمای ساختمان شده است. ورق های شادولاین به نسبت ورق های فولادی، سبک تر هستند. از آن جا که این ورق ها تحت عملیات گالوانیزاسیون قرار می گیرند، مقاومت خوبی در برابر خوردگی دارند. از ورق های شادولاین برای ساخت اتاقک های فلزی، پوشش دهی سقف و دیوار در سوله ها و هم چنین پارتیشن بندی سالن ها، استفاده می شود.

آن چه که تا کنون از انواع مختلف ورق ها بیان کردیم، ورق هایی فلزی بودند که از جنس آلیاژ فولاد ساخته می شدند و تنها تفاوت این ورق ها در خصوص فرایند و نحوه ی تولید هر کدام از این ورق ها می باشد. در ادامه لیستی از انواع جنس ها و آلیاژهای مختلفی که می توان برای تولید و ساخت ورق های فلزی استفاده نمود، آورده شده است.

  •  آلیاژ استنلس استیل
  •  آلیاژ آلومینیوم
  •  آلیاژ برنج
  •  آلیاژ مس
  •  آلیاژ فولاد ضد زنگ

توجه داشته باشید که هر کدام از آلیاژهایی که در بالا بیان شد، رفتار و مشخصاتی مطابق با ویژگی‌های عنصر خود از خود نشان خواهند داد. همین رفتار به خصوص، کاربردهای ویژه ای از ورق های ساخته شده با آن متریال را رقم می زند.

0 دیدگاه ها
بازخورد درون خطی
مشاهده همه نظرات